У апошнія гады выкарыстанне QR-кодаў і мабільных дадаткаў для правядзення разлікаў імкліва набірае папулярнасць у Беларусі. Гэты сучасны спосаб аплаты прапануе значныя выгоды для спажыўцоў і бізнесу, аднак патрабуе ўвагі і выканання заканадаўства.
Часта з'яўляецца пытанне адносна выдачы чэкаў па плацяжах праз QR-коды. У Беларусі патрабаванні да выдачы чэкаў пры выкарыстанні QR-кодаў і мабільных дадаткаў рэгулююцца заканадаўствам аб выкарыстанні касавага абсталявання і правядзенні разлікаў. Згодна з нарматыўным актам, такім як пастанова Міністэрства па падатках і зборах Рэспублікі Беларусь ад 3 мая 2019 г. № 18, арганізацыі і індывідуальныя прадпрымальнікі абавязаны выкарыстоўваць касавае абсталяванне пры ажыццяўленні разлікаў.
Аднак абавязацельства выдачы чэка выступае толькі пры безнаяўных разліках з удзелам работніка арганізацыі.
Прыём безнаяўных грашовых сродкаў з дапамогай QR-кодаў і мабільных дадаткаў, які ажыццяўляецца пры непасрэдным удзеле работніка арганізацыі, патрабуе выкарыстання касавага абсталявання з абавязковай выдачай плацежнага дакумента (чэка). Гэта тычыцца сітуацый, калі работнік арганізацыі непасрэдна ўзаемадзейнічае з пакупніком пры прыёме плацяжу. Такім чынам, калі арганізацыя прымае безнаяўныя плацяжы праз QR-коды і мабільныя прыкладання пры непасрэдным удзеле свайго работніка, такія разлікі павінны праводзіцца з выкарыстаннем касавага абсталявання арганізацыі з выдачай пакупніку плацёжнага дакумента.
Выключэння з абавязковага выкарыстання касавага абсталявання.
Абавязак выкарыстання касавага абсталявання і (або) плацежных тэрміналаў не распаўсюджваецца на арганізацыі, якія прымаюць толькі безнаяўныя грашовыя сродкі і (або) электронныя грошы пры адначасовым выкананні наступных умоў:
1. Адсутнасць непасрэднага абслугоўвання пакупнікоў.
Прыём (перадача) сродкаў плацяжу ажыццяўляецца без непасрэднага абслугоўвання арганізацыяй пакупнікоў (спажыўцоў), звязанага з прыёмам сродкаў плацяжу. Гэта азначае, што калі пакупнік не ўзаемадзейнічае напрамую з работнікам арганізацыі пры ажыццяўленні плацяжу, касавае абсталяванне можа не выкарыстоўвацца і чэк можа не выдавацца.
2. Выкарыстанне пасрэднікаў і інфраструктуры.
Прыём сродкаў плацяжу на карысць арганізацый ажыццяўляецца праз банкі, нябанкаўскія крэдытна-фінансавыя арганізацыі, плацежных агентаў, у тым ліку з выкарыстаннем аб'ектаў праграмна-тэхнічнай інфраструктуры для правядзення разлікаў з дапамогай картак і іншымі спосабамі, уключаючы выкарыстанне QR-кодаў і (або) мабільных дадаткаў. Калі плацяжы праходзяць праз такія пасрэдніцкія структуры без прамога ўдзелу работніка арганізацыі, выкарыстанне касавага абсталявання таксама не патрабуецца.
Такім чынам, заканадаўства Беларусі прадугледжвае абавязковую выдачу чэкаў пры безнаяўных разліках, калі гэтыя разлікі ажыццяўляюцца пры непасрэдным удзеле работніка арганізацыі. Выключэнні складаюць выпадкі, калі безнаяўныя плацяжы прымаюцца без непасрэднага абслугоўвання пакупнікоў і праз спецыяльныя інфраструктуры і пасрэднікаў.
